Bildirimler

Bildirimler yükleniyor…

COP31 zirvesinde son gün, Antalya’da 12 günlük iklim yolculuğu

COP31 zirvesinde son gün, Antalya’da 12 günlük iklim yolculuğu

Türkiye’nin ev sahipliğinde 9 Kasım’da başlayan COP31 İklim Zirvesi, son gününe girdi. Antalya’da 12 gün boyunca iklim finansmanından fosil yakıtlara, yenilenebilir enerjiden sıfır atık uygulamalarına kadar pek çok başlık ele alınırken, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın ev sahipliğindeki Liderler Zirvesi’nde dünya liderleri iklim kriziyle mücadeleye ilişkin mesajlar verdi.

Antalya’da 12 günlük iklim diplomasisi

Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi kapsamında düzenlenen COP31, 9 Kasım’da Antalya’da başladı. Türkiye’nin ev sahipliği ve dönem başkanlığında gerçekleştirilen zirvede COP31 başkanlığını Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum üstlenirken, müzakerelerin başkanlığını Avustralya yaptı. Dünya Liderleri İklim Eylemi Zirvesi ise 11-12 Kasım tarihlerinde düzenlendi.

Farklı ülkelerden devlet ve hükümet temsilcilerini, uluslararası kuruluşları, bilim insanlarını, sivil toplum kuruluşlarını ve özel sektör temsilcilerini bir araya getiren COP31’de, iklim değişikliğiyle mücadelede ülkelerin ortak hedefleri ve sorumlulukları gündeme taşındı.

Antalya EXPO Merkezi’nde düzenlenen organizasyon, yaklaşık 1,1 milyon metrekarelik alanda kuruldu. Mavi Bölge resmi müzakerelere ve toplantılara ev sahipliği yaparken Yeşil Bölge’de kamuya açık etkinlikler, sergiler, kültür-sanat programları ve farkındalık çalışmaları gerçekleştirildi.

İklim krizinin geleceği için hangi konular masaya yatırıldı?

COP31’in gündeminde küresel sıcaklık artışının 1,5 dereceyle sınırlandırılması hedefi, fosil yakıtlardan uzaklaşma, yenilenebilir enerji yatırımları, iklim finansmanı ve iklim değişikliğine uyum konuları öne çıktı.

Özellikle gelişmekte olan ülkelerin iklim değişikliğinin etkileriyle mücadele edebilmesi için ihtiyaç duyduğu finansman, müzakerelerin önemli başlıklarından biri oldu. Kuraklık, su kaynaklarının korunması, tarım, afetlere karşı dirençlilik ve enerji dönüşümü de toplantılarda ele alındı.

Elektrifikasyonun yaygınlaştırılması ve temiz enerjiye geçiş konusunda da çeşitli girişimler gündeme geldi. Bu kapsamda, elektriğin nihai enerji tüketimindeki payının 2035’e kadar yüzde 35’e çıkarılmasını hedefleyen gönüllü girişim öne çıktı.

Türkiye’nin ev sahipliğinde COP31 organizasyonu

Türkiye, COP31’e ev sahipliği yaparak iklim diplomasisinin önemli buluşmalarından birini Antalya’da gerçekleştirdi. Organizasyon kapsamında devlet temsilcilerinin katıldığı resmi görüşmelerin yanı sıra uluslararası kuruluşlar, sivil toplum temsilcileri ve farklı sektörlerden katılımcılar bir araya geldi.

Zirve alanında Anadolu adı verilen Genel Kurul Salonu’nun yanı sıra 5 bin kişilik Gazze Salonu da yer aldı. Mavi ve Yeşil bölgeler olarak düzenlenen alanlarda hem resmi müzakereler hem de ziyaretçilere yönelik etkinlikler gerçekleştirildi.

Türkiye’nin ev sahipliği yalnızca toplantıların düzenlenmesiyle sınırlı kalmadı. Kültürel etkinlikler, yöresel tanıtımlar ve sıfır atık uygulamalarıyla zirvenin farklı boyutları da ön plana çıkarıldı.

Erdoğan’ın ev sahipliğinde liderler zirvesi, dünyaya hangi mesajlar verildi?

COP31’in en önemli etkinliklerinden biri olan Dünya Liderleri İklim Eylemi Zirvesi, 11-12 Kasım tarihlerinde Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın ev sahipliğinde Antalya EXPO Merkezi’nde gerçekleştirildi. Zirve, COP31 konferans alanının Mavi Bölgesi’nde bulunan Anadolu Genel Kurul Salonu’nda düzenlendi.

Cumhurbaşkanı Erdoğan ve Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres, zirveye katılan devlet ve hükümet başkanlarını alanda karşıladı. Resmi karşılama töreninin ardından liderlerle ayrı ayrı fotoğraf çekildi, sonrasında aile fotoğrafı için bir araya gelindi. Zirve öncesinde Erdoğan ve Guterres, 11 Kasım Milli Ağaçlandırma Günü dolayısıyla alana zeytin fidanı dikti. Açılış programında ise Anadolu Ateşi, Türkiye’nin yedi bölgesine ait halk oyunlarını bir araya getiren gösteri sundu.

İki gün süren zirveye 95 ülkenin lideri ile 7 uluslararası kuruluşun başkanı olmak üzere toplam 102 üst düzey temsilci katıldı. Liderlerin ulusal açıklamalarının yanı sıra temiz enerji dönüşümü, elektrifikasyon, yeşil sanayileşme, yatırım ve iklim finansmanı konularında üst düzey toplantılar ve diyalog oturumları düzenlendi.

Erdoğan’dan 2053 net sıfır emisyon hedefi vurgusu

Zirvenin açılışında konuşan Cumhurbaşkanı Erdoğan, Türkiye’nin 2053 Net Sıfır Emisyon hedefi doğrultusunda yeşil dönüşüm çalışmalarını sürdürdüğünü belirtti. Yenilenebilir enerji kaynaklarının Türkiye’nin kurulu elektrik gücündeki payının yüzde 60’ı aştığını açıklayan Erdoğan, enerji, sanayi, ulaşım ve tarım sektörlerinde karbonsuzlaşma çalışmalarına dikkat çekti.

Türkiye’nin COP31 dönem başkanlığı kapsamında temiz enerji dönüşümünden sıfır atığa, gıda güvenliğinden sanayileşmeye, iklime dirençli şehirlerden okyanusların korunmasına uzanan öncelikli alanlarda somut ilerleme hedeflediğini ifade eden Erdoğan, iklim değişikliğiyle mücadelede uluslararası dayanışmanın önemini vurguladı.

Erdoğan, gelişmiş ülkelerin tarihsel sorumlulukları doğrultusunda emisyon azaltımı ve iklim finansmanı konusunda daha fazla yük üstlenmesi gerektiğini dile getirdi. İklim krizinden en fazla etkilenen ancak krize en az katkı sağlayan ülkelerin desteklenmesi çağrısında bulundu. Türkiye’nin İklim Uygulama Köprüsü (BRIDGE) girişiminin de yerel ihtiyaçları somut yatırımlarla buluşturmayı amaçladığını kaydetti.

Gazze’deki çevresel yıkıma dikkat çekti

Erdoğan’ın konuşmasında savaşların çevre üzerindeki etkileri de yer aldı. Gazze’de yaşanan insani krizin doğa, toprak ve su kaynakları üzerindeki sonuçlarına değinen Cumhurbaşkanı Erdoğan, “Gazze’de sadece bir soykırım değil aynı zamanda bir çevre kıyımı yaşanmıştır.” ifadelerini kullandı.

Asırlık zeytin ağaçlarının kesildiğini, toprak ve su kaynaklarının kirlendiğini belirten Erdoğan, bölgede insani yardımların geçişine izin verilmesi çağrısında bulundu. Bu açıklamayla iklim zirvesinin gündemine savaşların çevresel sonuçları da taşındı.

Guterres’ten fosil yakıt uyarısı, Lula’dan diplomasi çağrısı

Liderler Zirvesi’nde BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, Brezilya Devlet Başkanı Luiz Inacio Lula da Silva, Çin Devlet Başkan Yardımcısı Han Zheng, Avustralya Başbakanı Anthony Albanese ve Etiyopya Başbakanı Abiy Ahmed Ali’nin de aralarında bulunduğu liderler konuşma yaptı.

BM Genel Sekreteri Guterres, iklim krizinin hızlandığına dikkati çekerek fosil yakıt kullanımının azaltılması ve 1,5 derece hedefinin korunması gerektiğini söyledi. Guterres, “İklim konusunda ilk görevimiz gerçeği söylemektir.” mesajını verdi.

Brezilya Devlet Başkanı Lula da Silva, iklim krizinin savaşlar ve ticari gerilimler nedeniyle uluslararası gündemde geri plana itilmesine dikkat çekti. Lula, ülkeler arasındaki kutuplaşmanın aşılması ve iklim anlaşmalarına yönelik direncin diplomasi yoluyla giderilmesi gerektiğini vurguladı.

Çin Devlet Başkan Yardımcısı Han Zheng, gelişmiş ülkelerin emisyon azaltımında öncü rol üstlenmesi ve iklim finansmanı taahhütlerini yerine getirmesi gerektiğini belirtti. Avustralya Başbakanı Anthony Albanese ise temiz enerji, elektrifikasyon, okyanusların korunması ve iklim finansmanı alanlarında somut iş birliği çağrısı yaptı.

Maldivler Cumhurbaşkanı Mohamed Muizzu, iklim finansmanının öngörülebilir ve borç yükü oluşturmayan hibeler şeklinde sağlanması gerektiğini ifade ederken, Etiyopya Başbakanı Abiy Ahmed Ali daha hızlı emisyon azaltımı çağrısında bulundu. Böylece liderlerin konuşmalarında ortak sorumluluk ve uluslararası iş birliği vurgusu öne çıkarken, finansmanın nasıl sağlanacağı ve fosil yakıtlardan çıkışın nasıl gerçekleştirileceği konularında farklı öncelikler de gündeme geldi.

Bakan Kurum’dan uygulama ve somut sonuç vurgusu

COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, zirvenin hazırlık ve yürütme sürecinde Türkiye’nin iklim diplomasisi hedeflerini uluslararası kamuoyuna aktaran isimlerden biri oldu. Liderler Zirvesi’nin ardından müzakerelerin devam ettiğini belirten Kurum, Antalya’da yoğun bir katılım ve çalışma süreci yürütüldüğünü ifade etti.

12 Kasım’da yaptığı açıklamada COP31’in yüksek katılımlı bir konferans olduğuna dikkat çeken Kurum, “Tarihin en yoğun katılımlı COP’unda bizler de sizlerle birlikte COP31’de tarihi kararlara imza atmak istiyoruz.” dedi. Kurum, liderlerin ulusal beyanlarını paylaştığını ve müzakerelerin sürdüğünü belirtti.

14 Kasım’da Antalya’da düzenlediği basın toplantısında ise iklim politikalarında yalnızca hedef açıklamanın yeterli olmayacağını vurguladı. Elektrifikasyonun fosil yakıt kullanımını azaltma ve temiz enerji dönüşümünü hızlandırma açısından önemine işaret eden Kurum, “İyi niyet temennisinde bulunabiliriz, güzel vaatler de verebiliriz. Ama bir şey yapmadıktan sonra bunların hiçbir anlamı yok.” ifadelerini kullandı.

Kurum’un açıklamalarında öne çıkan temel mesaj, COP31’de alınacak kararların uygulamaya geçirilmesi ve ülkelerin iklim hedeflerini somut adımlarla desteklemesi oldu.

Emine Erdoğan’dan sıfır atık diplomasisi

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın eşi Emine Erdoğan da COP31 kapsamında düzenlenen programlarda yer aldı. BM Sıfır Atık Yüksek Düzeyli Şahsiyetler Danışma Kurulu Başkanı olan Emine Erdoğan, 11 Kasım’da liderlerin ve eşlerinin karşılanmasının ardından konuklarla yakından ilgilendi. Erdoğan, liderler ve eşleriyle birlikte açılış programına katılarak Anadolu Salonu’ndaki töreni takip etti.

Emine Erdoğan’ın zirve kapsamındaki çalışmalarının önemli bir bölümünü sıfır atık ve çevre diplomasisi oluşturdu. 11 Kasım’da Küresel Sıfır Atık İttifakı Lider Eşleri Yüksek Düzeyli Toplantısı’na ev sahipliği yapan Erdoğan, iklim kriziyle mücadelede atıkların azaltılması, kaynakların verimli kullanılması ve sürdürülebilir yaşam alışkanlıklarının yaygınlaştırılması konularını gündeme taşıdı.

12 Kasım’da ise Antalya’ya gelen devlet ve hükümet başkanlarının eşlerini sıfır atık anlayışıyla hazırlanan öğle yemeğinde ağırladı. Farklı ülkelerden lider eşlerinin katıldığı buluşmada sürdürülebilir beslenme, yerel ve mevsimlik ürünlerin kullanılması ve gıda israfının önlenmesi gibi konular öne çıktı.

Emine Erdoğan, zirve kapsamında yaptığı değerlendirmelerde iklim krizine ilişkin uyarıların somut kararlara ve uygulamalara dönüştürülmesi gerektiğine dikkat çekti. Böylece COP31’de resmi müzakerelerin yanı sıra sıfır atık yaklaşımının uluslararası düzeyde tanıtılmasına yönelik diplomatik temaslar da gerçekleştirildi.

COP31’de sıfır atık ve geri dönüşüm seferberliği

Zirvenin dikkat çeken uygulamalarından biri, atıkların kaynağında ayrıştırılması ve yeniden değerlendirilmesine yönelik çalışmalar oldu. COP31 alanında yürütülen sıfır atık uygulamaları kapsamında ilk beş günde yaklaşık 100 ton atık toplandı. Toplanan atıkların yüzde 80’i geri dönüşüm, yüzde 20’si ise diğer atık olarak ayrıştırıldı.

Alan içindeki restoranlarda kullanılan yağlar toplanarak biyodizel üretiminde değerlendirildi ve jeneratörlerde kullanıldı. Yemek atıkları ise işlenerek kompost ve hayvan yemine dönüştürülmek üzere ayrıştırıldı. İlk beş günlük süreçte yaklaşık 1,5 ton organik ürün elde edildi.

Mavi ve Yeşil bölgelerde uygulanan sistemde 600 atık toplama ünitesi kullanıldı. Böylece büyük ölçekli uluslararası bir organizasyonda atık yönetimi ve geri dönüşüm uygulamalarının nasıl yürütülebileceğine ilişkin örnek oluşturuldu. Açıklanan verilerin ilk beş günlük dönemi kapsadığı, zirvenin tamamına ilişkin toplam miktarın ise ayrıca değerlendirilmesi gerektiği belirtildi.

Antalya’da iklim zirvesinin ötesinde kültür, sanat ve farkındalık etkinlikleri

COP31 kapsamında müzakerelerin yanı sıra kültür, sanat ve toplumsal farkındalığa yönelik etkinlikler de düzenlendi. COPArt adıyla gerçekleştirilen çalışmalar kapsamında sanat eserleri ve sergiler ziyaretçilerle buluştu.

“7 Bölge 7 Mutfak” etkinliğiyle Türkiye’nin farklı bölgelerine ait yemek kültürü tanıtılırken, Yeşil Bölge’de sivil toplum kuruluşları, gençler, sanatçılar ve farklı kurumlar çeşitli etkinliklerde bir araya geldi.

14 Kasım’da düzenlenen Çocuklar, Gençlik, Eğitim ve Beceriler Günü kapsamında iklim değişikliğiyle mücadelede gençlerin ve çocukların rolü, çevre bilinci ve yeşil beceriler gündeme taşındı. Böylece zirvenin resmi müzakere gündeminin yanında toplumsal katılım ve farkındalık boyutu da öne çıktı.

Dünya ülkelerinden COP31’e destek ve iş birliği mesajları

COP31, farklı ülkelerin iklim politikalarına yönelik destek açıklamaları ve ortak hedefleriyle de uluslararası gündemde yer aldı. Türkiye’nin ev sahipliğinde gündeme gelen, 2035 yılına kadar küresel nihai enerji tüketiminde elektriğin payını yüzde 35’e çıkarmayı amaçlayan 35’e 35 Küresel Elektrifikasyon Taahhüdü, çok sayıda ülkeden destek gördü. Almanya, İngiltere, Norveç, Güney Kore, İspanya, Japonya, Danimarka ve Kanada’nın da aralarında bulunduğu 75 ülke girişimi desteklerken Avrupa Komisyonu da desteğini açıkladı.

Danimarka İklim, Enerji ve Kamu Hizmetleri Bakanı Samira Nawa, ülkesinin taahhüde katıldığını belirtirken İsveç İklim Elçisi Mattias Frumerie, temiz elektrifikasyonun ve fosil yakıtlardan uzaklaşmanın enerji piyasalarına önemli bir mesaj vereceğini ifade etti. Lüksemburg Çevre, İklim ve Biyoçeşitlilik Bakanı Serge Wilmes ise enerji altyapısının temiz kaynaklarla geliştirilmesinin önemine dikkati çekti.

Dünya Kaynakları Enstitüsü (WRI) de Liderler Zirvesi’nde taahhüde destek veren ülkelerin açıklamalarını değerlendirerek elektrifikasyonun enerji güvenliği ve temiz enerjiye geçiş açısından önemini vurguladı. Enstitü, ülkelerin verdikleri taahhütleri somut yatırımlar, enerji yol haritaları ve politikalarla desteklemesi gerektiğine işaret etti.

Böylece COP31’de Türkiye’nin enerji dönüşümüne yönelik girişimi, farklı kıtalardan ülkelerin katılımıyla zirvenin uluslararası destek gören başlıklarından biri haline geldi.

COP31 sonrasında Türkiye’yi neler bekliyor?

Zirvenin ardından Türkiye açısından öne çıkan başlıklardan biri, enerji dönüşümü ve yenilenebilir enerji kapasitesinin artırılması olacak. Türkiye’nin 2040 yılına kadar güneş ve rüzgar enerjisinde 175 gigavat kurulu güce ulaşma hedefi bulunuyor. Bu hedef doğrultusunda yaklaşık 100 milyar dolarlık yatırım öngörülüyor.

İklim finansmanına erişim, sanayide yeşil dönüşüm, şehirlerin iklim değişikliğine karşı dayanıklılığının artırılması ve yenilenebilir enerji yatırımlarının hızlandırılması da zirve sonrasında Türkiye’nin gündeminde yer alması beklenen konular arasında bulunuyor.

COP31 kapsamında gündeme getirilen İklim Uygulama Köprüsü (BRIDGE) ve Sürdürülebilir Kentsel Dayanıklılık Finansman Aracı (SURFF) gibi girişimlerin de iklim hedeflerinin yatırım ve uygulama süreçlerine taşınmasında rol üstlenmesi amaçlanıyor. Bu girişimlerin sonuçları, Türkiye’nin yanı sıra uluslararası ortakların sağlayacağı finansman ve iş birliğine bağlı olacak.

COP31’in ardından geriye hangi hedefler kalacak?

Antalya’da 9 Kasım’da başlayan COP31, 20 Kasım’da son gününe girerken iklim değişikliğiyle mücadelede ülkelerin ortak hareket etmesinin önemini bir kez daha ortaya koydu. Liderler Zirvesi’nde verilen siyasi mesajlar, Murat Kurum’un başkanlığında yürütülen müzakere süreci, iklim finansmanı ve enerji dönüşümüne yönelik hedefler, sıfır atık uygulamaları ve kültürel etkinlikler 12 günlük sürecin öne çıkan başlıklarını oluşturdu.

Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın liderler düzeyinde verdiği mesajlar, Emine Erdoğan’ın sıfır atık diplomasisi kapsamında yürüttüğü temaslar ve COP31 Başkanı Murat Kurum’un uygulamaya dönük hedefleri, Türkiye’nin zirveye farklı düzeylerde katkısını ortaya koydu. Ancak zirvenin geride bırakacağı asıl miras, yalnızca Antalya’da gerçekleştirilen toplantılar ve etkinliklerle sınırlı kalmayacak.

COP31’de iklim değişikliğiyle mücadele, temiz enerjiye geçiş, iklim finansmanının güçlendirilmesi ve uyum politikalarının geliştirilmesi gibi başlıklar ön plana çıktı. Zirvede ele alınan hedeflerin önümüzdeki dönemde ülkelerin enerji, sanayi, tarım ve çevre politikalarına yansıması, iklim eyleminin somut sonuçlara ulaşması açısından önem taşıyor.

Türkiye açısından ise ev sahipliğiyle başlayan süreç, yenilenebilir enerji hedeflerinin hayata geçirilmesi, yeşil dönüşüm yatırımlarının artırılması ve iklim politikalarının somut uygulamalara dönüştürülmesiyle devam edecek. Antalya’daki 12 günlük iklim yolculuğunun ardından gözler, müzakere masasında şekillenecek nihai kararlara ve bu kararların ülkelerin politikalarına nasıl yansıyacağına çevrildi.

Yorumlar

Yorumlar yükleniyor…