GSS borçları siliniyor! Murat Bal, 2,8 milyon kişiyi ilgilendiren düzenlemeyi anlattı

AK Parti, GSS prim borçlarının silinmesini de içeren kanun tekliflerini Meclis Başkanlığına sundu. Sunulan teklifte konuyla ilgili şu madde yer aldı:

"5510 sayılı Kanuna geçici 114 üncü madde ihdas edilmektedir. 1/1/2017 tarihinden öncesine ait ödenmemiş Genel Sağlık Sigortası (GSS) prim borçları ile bunlara bağlı gecikme cezası ve gecikme zammı gibi tüm ferî alacakların tahsilinden vazgeçilmektedir."

Güler, "Vatandaşların sağlık hizmetlerine erişimini sağlamak amacıyla sosyal güvenlik alanında düzenlemeler yapıyoruz. 1 Ocak 2017 tarihi öncesine ait ödenmemiş GSS prim borcu ve gecikme cezasından vazgeçiyoruz. 2,8 milyon vatandaşın prim borcunu terkin ederek üzerindeki borç yükünü kaldırıyoruz" dedi.

Peki, kimlerin borcu silinecek, vatandaşların başvuru yapması gerekecek mi? 2017 sonrası borçlar da kapsamda mı? Sosyal Güvenlik Müşaviri ve Ekonomist Murat Bal, milyonlarca kişinin merak ettiği düzenlemenin ayrıntılarını Tgrthaber.com Özel Haber Şefi Bengü Sarıkuş'a anlattı.

AK Parti'nin Meclis'e sunduğu teklifle 1 Ocak 2017 öncesine ait ödenmemiş GSS prim borçları ve bunların gecikme cezaları silinecek. Öncelikle bu düzenleme tam olarak ne anlama geliyor? Hangi borçlar ortadan kalkacak?

Murat Bal: Düzenlemeyle 1 Ocak 2017 tarihinden önceye ait ödenmemiş GSS prim borçlarının ana parası ile bunlara bağlı gecikme cezası ve gecikme zamlarının tamamının tahsilinden vazgeçilmesi öngörülüyor. Yani yalnızca faizler değil, ilgili döneme ait prim borçları da silinecek.

Bu düzenleme, özellikle geçmişte işsiz kalan, sosyal güvencesi bulunmayan ve ödeme gücü olmadığı için GSS borçlarını ödeyemeyen vatandaşlar açısından önemli bir rahatlama sağlayacak.

GSS borcu bulunan ancak ödeme gücü olmadığı için borcunu ödeyemeyen vatandaşlar bu düzenlemeden nasıl yararlanacak?

Murat Bal: Teklif yasalaştığında kapsama giren borçlar (yani 2016 yılına ait borçlar) SGK tarafından resen terkin edilecek. Vatandaşların ayrıca başvuru yaparak borç sildirmesine veya ödeme yapmasına gerek olmayacak.

Ancak daha önce ödenmiş primler iade edilmeyecek ve başka borçlara mahsup edilmeyecek.

2017 öncesi borçların silinmesi, 2017 sonrasında oluşan GSS borçlarını da kapsıyor mu?

Murat Bal: Hayır. Düzenleme yalnızca 1 Ocak 2017 öncesine ait ödenmemiş borçları kapsıyor. Bu tarihten sonra oluşan GSS prim borçları silinmeyecek.

Örneğin, 2015 ve öncesi yıllara ait borcu bulunan bir vatandaşın borçları zaten silinmişti. Bu kanunla 2016 yılına ait borçlar da siliniyor. Ancak 2017, 2018, 2020 veya 2025 yıllarına ait borçları devam edecek. Bu nedenle vatandaşların e-Devlet üzerinden borçlarının hangi dönemlere ait olduğunu kontrol etmeleri gerekiyor.

Gelir testi yaptırmayan ya da gelir testi sonucunda prim ödemekle yükümlü tutulan vatandaşlar nasıl etkilenecek? Gelir testi uygulamasında değişiklik var mı?

Murat Bal: Gelir testi, vatandaşın GSS primini ödeyebilecek ekonomik güce sahip olup olmadığını belirleyen önemli bir sosyal destek mekanizmasıdır. Hane içinde kişi başına düşen gelir brüt asgari ücretin üçte birinin altında olan vatandaşların GSS primleri devlet tarafından karşılanır.

Gelir testi yaptırmayan vatandaşlar, SGK'nın tescil bildiriminin tebliğinden itibaren bir ay içinde başvururlarsa sonuçlarının uygun olması hâlinde primleri tescil başlangıcından itibaren devlet tarafından karşılanır.

Mevcut kanun teklifinde gelir testi sistemini değiştiren yeni bir düzenleme bulunmuyor. Dolayısıyla geçmiş borçlar silinse bile 2017 sonrası prim yükümlülükleri devam edecek. Sosyal devlet anlayışı açısından asıl önemli olan, ödeme gücü olmayan vatandaşların gelecekte yeniden borçlandırılmasının önüne geçilmesidir.

Yani kısacası, GSS borçlarının silinmesi önemli bir ekonomik rahatlama sağlayacaktır. Ancak kalıcı çözüm, yalnızca geçmiş borçları silmek değil, vatandaşın gelir durumuna göre sağlık güvencesini sürdürülebilir hâle getirmektir.