Kan şekerinin sabahları fırlamasının altında yatan gizli neden: Diyabet olabilir!

Çoğu kişi normal bir günde akşam yemeğini yedikten sonra gece yemek yemese bile sabah kalktığında kan şekerinin fırladığını görebiliyor. Bu durumda endişeye kapılan kişiler kan şekerinin sabahları fırlamasını altında yatan gizli nedenin diyabet olabileceği konusu gündeme geliyor. Saatlerce aç kalınsa bile kan şekerinin sabahları fırlamasının nedenlerini ve diyabet hakkında bilinmesi gerekenleri İç Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Mustafa Kanat anlatıyor. İşte detaylar…

KAN ŞEKERİNİN SABAHLARI FIRLAMASININ ALTINDA YATAN GİZLİ NEDEN!

Sabah uyanıldığı zaman kan şekerinin yükseldiğini anlayan kişiler hemen bakmasıyla gerçekten de kan şekerinin yükseldiğini görebiliyorlar. Durum böyle olunca da akşam yemeğinden sonra gece yemek yemeğini ifade eden kişiler, kan şekerinin yükselmesinin nedenini araştırıyor. Ancak bilinmesi gerekiyor ki, kan şekerinin yalnızca yemek yedikten sonra yükselmesi durumu doğru değildir.

Çünkü özellikle de karaciğer, gece boyunca kan şekerinin belirli bir düzeyde kalmasına yardımcı oluyor. Bu normal yani sağlıklı kişilerde insülin hormonunun dengelemesiyle olurken ne yazık ki diyabet hastalarında bunun yetersizliği ya da etkisinin azalması nedeniyle kan şekerinde yükselmeler meydana gelebilir. Siz ne kadar gece yemek yemeseniz de sabahları kan şekerinin düşük olacağı anlamına gelmiyor.

Sabahları vücutta kortizol, büyüme hormonu ve diğer hormonlarında salgılanmasıyla birlikte vücutta değişimler meydana geliyor. Hormonların karaciğerin kana glikoz vermesinin artmasına neden oluyor. Eğer diyabeti olmayan insanlar da pankreas meydana gelen değişime uygun miktarda insülin salgılayarak kan şekerini dengeleyebilir.

Diyabet hastaların da denge yeterince salgılanmadığında sabah açlık kan şekerinde birtakım yükseklikler meydana geliyor. Tıpta bu durum ‘şafak fenomeni’ olarak adlandırıldığı hatta tip1 ve tip2 olacak şekilde görüldüğü ifade ediliyor.

DİYABET OLABİLİR

Kan şekerinde meydana gelen bu durumla birlikte gece meydana gelen hipoglisemi yani kan şekeri düşüklüğünün meydana gelmesiyle gece kan şekeri düştüğünde vücut, kan şekerini tekrardan yükseltmek amacıyla hormonlar salgılayabilir. Ama gece meydana gelen bu durum karşısında insülin ya da kan şekerini düşürebilen bazı ilaçları kullanan kişilerin dikkatli bir şekilde kullanım yapması gerekebilir.

Gece bir şey yemeseniz bile vücutta meydana gelen değişimlerle birlikte diyabet hastası olabilirsiniz. Ancak bunun korkulacak bir tarafı bulunmuyor. Çünkü diyabetlerinde kendi içinde çeşitleri yer alıyor. Peki sabah kan şekeri kaç olmalı?

Diyabeti olmayan yetişkinlerde açlık kan şekerinin genellikle 100 mg/dL'nin altında olması bekleniyor. Açlık kan şekeri değerlerinin değerlendirilmesinde şu sınırlar kullanılıyor:

Açlık Kan Şekeri SeviyesiDeğerlendirme100 mg/dL'nin altıNormal açlık kan şekeri100–125 mg/dLPrediyabet açısından değerlendirilmesi gereken aralık126 mg/dL ve üzeriDiyabet açısından ileri değerlendirme gerektiren değer

Bu sınırlar laboratuvarda ölçülen açlık plazma glikozu için geçerlidir. Diyabet tanısı, gerekli durumlarda testin tekrarlanması veya diğer tanı testleriyle doğrulanması sonucunda konulur. Diyabet tanısı bulunan birçok yetişkinde öğün öncesi kan şekeri hedefi 80–130 mg/dL olmakla birlikte hedef değerler kişinin yaşına, sağlık durumuna ve tedavisine göre değişebilir.

GECE YATMADAN ÖNCE YAPILANLAR SABAH KAN ŞEKERİNİ DÜŞÜREBİLİR

Sabah kalktığınızda kan şekerinde meydana gelen artış için gece yapılacak işler kan şekerini düşürebilir. Öncelikle bu durumun nedenini belirlemek gerekiyor. Özellikle de akşam saatlerinde tüketilen karbonhidrat miktarı, geç saatlere kadar yemek yemek ya da yetersiz uyku, stres ve kullanılan ilaçlar kan şekeri ölçümlerini değiştirebilir.

İç Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Mustafa Kanat kan şekeri hakkında düzenli fiziksel aktivite, dengeli beslenme ve yeterli uyku kan şekerini kontrol edilebildiğini ifade ediyor. Diğer bir yandan ada insülin kullanan kişilerin doktor önerisi olmadan ilaç dozlarını değiştirmemesi gerekiyor.

Eğer ki sabah aç karnına şekerinizin yükselme durumu varsa bununla birlikte gece terlemesi, titreme, sabah baş ağrısı ya da belirgin halsizlik yaşanması gibi durumlarda doktora gitmesi gerekiyor. Burada asında tek suçlu fazla yemek yemek de olmuyor. Bazen insanların doğal süreçleri de diyabete neden olabiliyor.