Netanyahu seçimleri kaybetti mi? İsrail'de 61 vekil hesabı değişti!

İsrail seçimlerinde Netanyahu için yolun sonu mu göründü? Kocaeli Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. İrfan Kaya Ülger, Tgrthaber.com Özel Haber Şefi Bengü Sarıkuş'a yaptığı değerlendirmede saat 13.00 itibarıyla sandıkların yüzde 71'inin açıldığı seçimlerde Netanyahu ve iş birliği yaptığı partilerin 61 milletvekili sınırına ulaşamadığına dikkat çekti. Ülger, hükümet kurma sürecinde Arap partilerinin kilit rol üstlenebileceğini belirtirken, Netanyahu ile muhalefet arasındaki temel farkın Siyonist hedeflere bağlılık konusunda sanıldığı kadar büyük olmadığını vurguladı.

Prof. Dr. İrfan Kaya Ülger," Saat 13.00 itibarıyla İsrail seçimlerinde sandıkların yüzde 71'i açıldı ve Netanyahu ile iş birliği yapan partilerin çıkardıkları mebus sayısı 54. Gantz ve onunla iş birliği yapan Yaşar Partisi ile iş birliği yapanların toplam çıkardığı milletvekili sayısı 48.

Arap partilerinin çıkardığı milletvekili sayısı 18. Evet, bunların toplamı 120 ediyor. Zaten İsrail parlamentosu Knesset 120 üyeli. Buradan 61 rakamını yakalamak gerekiyor. Netanyahu'nun mevcut şartlarda bu rakamı yakalama ihtimali yok. Dolayısıyla Netanyahu'nun seçimi kaybettiğini rahatlıkla söyleyebiliriz." diyerek seçimi Netanyahu'nun resmen kaybettiğini duyurdu.

ARAP PARTİLERİYLE İŞ BİRLİĞİ YAPILABİLİR

Kaya, "Muhalefet, yani Gantz, Yaşar Partisi ve onunla iş birliği yapanlar, ancak şu şartla hükümet kurabilirler: Arap partileriyle iş birliği yapmaları hâlinde. Bu durum ise Yaşar Partisi ile Gantz'ın ortaklık yapanlarından bazılarının istemediği bir şey. Bunu aşabilirler mi, bunu bilmiyorum.

Bir diğer seçenek, mevcut şartlarda büyük koalisyonun kurulması; yani Netanyahu ve Gantz'ın ve onları destekleyenlerin hepsinin içinde yer alacağı bir koalisyon hükümeti kurulması. Bu durumda Gantz ve Netanyahu dönüşümlü başbakanlığı kabul etmiş olacaklar. İsrail'de parlamenter sistem iş başında, yani yürürlükte olan sistem parlamenter sistem ve cumhurbaşkanının yetkileri sembolik.

Evet, bu şartlar altındaki bir diğer seçenek de şu: Hükümet kurma görevinin Cumhurbaşkanı Isaac Herzog tarafından önce Netanyahu'ya, arkasından Gantz'a verilmesi ve netice olarak 28 + 28 gün içinde bunlardan netice çıkmazsa 90 gün içinde yeni seçimlerin yapılması" dedi.

Akşama doğru seçim sonuçları aşağı yukarı kesinleşeceğinden bahseden Kaya, "Netanyahu ve muhalefetin kaç mebus çıkaracakları netleşecek. Yani ben pek oynayacağını zannetmiyorum. Bir iki mebus değişebilir. Arap partileri güçlü biçimde temsil hakkı kazandılar. İsrail'de dört tane Arap partisi var. İşte bunların bir kısmı iş birliğine gitti. Şu an itibarıyla 18 milletvekili kazandılar. Bu rakam 19'a çıkabilir, 17'ye, 16'ya düşebilir ama her hâlükârda Filistinlilerin, hükümet kurulması bakımından kilit parti oldukları, olacakları gayet açık" şeklinde konuştu.

Senaryo / KonuDetaylarOlası Sonuçlar / ŞartlarArap Partileriyle KoalisyonMuhalefet (Gantz, Yeş Atid/Yaşar Partisi ve ortakları) ile Arap partilerinin iş birliği yapması.Gantz ve Yaşar Partisi'nin bazı ortakları bu iş birliğine karşı; aşılıp aşılamayacağı belirsiz.Büyük KoalisyonNetanyahu, Gantz ve destekçilerinin tamamının yer alacağı geniş tabanlı bir hükümet.Gantz ve Netanyahu dönüşümlü başbakanlığı kabul etmek zorunda kalır.Hükümet Kurulamaması ve Erken SeçimCumhurbaşkanı Isaac Herzog'un görevi sırasıyla Netanyahu ve Gantz'a vermesi (28 + 28 gün).56 gün içinde sonuç alınamazsa 90 gün içinde yeniden erken seçime gidilir.Arap Partilerinin Durumuİsrail'deki 4 Arap partisinden bir kısmı iş birliği yaparak yaklaşık 18 milletvekili kazandı.16-19 aralığında vekil bekleniyor; hükümetin kurulmasında kilit rol oynayacaklar.

MUHALİFLERİN DE NETANYAHU'DAN KALAN TARAFI YOK

Kaya, "Bir de son belirtmek istediğim husus, Netanyahu ile Gantz, yani muhalefet arasında Siyonist hedeflere bağlılık bakımından çok da olağanüstü ölçüde bir farklılık yok. Netanyahu, İsrail'in imajını uluslararası alanda aşındırdı. Geriye gitmesine neden oldu. Fakat muhaliflerin de Netanyahu'dan kalan tarafı yok. Mesela Gantz, bu Yaşar Partisi lideri, başbakan olması gündeme gelen kişi Fas kökenli bir Mizrahi ve bunun bir doktrini var: Dahiye Doktrini.

Herhangi bir sivil yerleşim biriminde İsrail'e ateş açılırsa o yerleşim birimi askerî üs kabul edilecek ve İsrail ordusunun oraya operasyon düzenlemesi, orantısız güç kullanması, altyapıyı imha etmesi meşru kabul edilecek. Genelkurmay başkanı iken Gantz, Dahiye Doktrini adıyla böyle bir saldırganlığın da kapısını araladı. Netanyahu'yla arasında nüans farklılıkları var. Evet, akşama doğru tekrar İsrail seçimleri konusunda belki daha net bir fotoğraf ortaya çıkabilir diye düşünüyorum." dedi.