Martı TAG ile taksi odaları arasında uzun süredir devam eden hukuki mücadelede istinaf mahkemesinden dikkat çeken bir karar geldi. Başta İstanbul Otomobilciler Esnaf Odası ve Antalya Şoförler ve Otomobilciler Odası olmak üzere çok sayıda taksi odasının açtığı haksız rekabet davasını inceleyen 14. Bölge Adliye Mahkemesi, Martı TAG'ın faaliyetlerinin mahkeme kararıyla genel olarak yasaklanamayacağına karar verdi. Paylaşımlı yolculuk sisteminin anayasal girişim özgürlüğü çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiğini belirten mahkeme, mevcut mevzuattaki düzenleme eksikliğine de dikkat çekti. Ancak kararın ardından Martı TAG'ın tamamen yasal statü kazanıp kazanmadığı ve uygulamaya yönelik hukuki sürecin nasıl ilerleyeceği soruları gündemdeki yerini koruyor. TAG yasallaştı mı? Detaylar…
TAG DAVASINDA KARAR ÇIKTI
Martı TAG ile taksi odaları arasında yaklaşık dört yıldır devam eden haksız rekabet davasında istinaf aşamasında karar verildi. Başta İstanbul Otomobilciler Esnaf Odası ve Antalya Şoförler ve Otomobilciler Odası olmak üzere ondan fazla taksi odasının açtığı davada, ilk derece mahkemesi tarafından Martı TAG'ın faaliyetlerini engellemeye yönelik bir karar verilmişti. Dosyayı inceleyen 14. Bölge Adliye Mahkemesi ise geçtiğimiz günlerde bu kararı bozarak Martı TAG'ın paylaşımlı yolculuk faaliyetlerinin mahkeme kararıyla genel olarak yasaklanamayacağına hükmetti.
Mahkemenin kararında, bir ticari faaliyetin yasaklanabilmesi için öncelikle yasa koyucu tarafından bu yönde bir düzenleme yapılması gerektiğine dikkat çekildi. İlgili idarenin de kanunlardan aldığı yetki doğrultusunda ikincil düzenlemelerle bir faaliyeti yasaklayabileceği veya ruhsat ve izne bağlayabileceği belirtildi. Kararda yer alan, "Yasa koyucu tarafından yasaklanmayan veya ilgili idarenin yasalardan aldığı yetki ile ikincil düzenlemelerle yasaklamadığı yahut ruhsat veya izne bağlamadığı ticari bir faaliyetin mahkeme tarafından yasaklanması mümkün değildir." ifadeleri, davanın temel hukuki dayanaklarından biri oldu.
İstinaf mahkemesi, değerlendirmesinde Anayasa'da güvence altına alınan girişim özgürlüğüne de yer verdi. Martı TAG tarafından kurulan platformun ve yürütülen faaliyetin, serbest ticaret hayatı ve girişim özgürlüğü kapsamında ele alınması gerektiğini belirten mahkeme, bir faaliyet türünün yasaklanmasının veya izne bağlanmasının öncelikle yasa koyucunun, ardından da yetkili idari makamların görev alanında bulunduğunu kaydetti.
Kararın bir diğer önemli bölümü ise kent ulaşımına yönelik mevzuat ihtiyacıyla ilgili oldu. Mahkeme, bilimsel ve teknolojik gelişmelerin yanı sıra kent ulaşımının giderek karmaşıklaşan yapısının yeni düzenlemeleri gerekli kıldığını belirtti. Bu kapsamda ulaşım sistemlerini düzenleyecek yeni mevzuatın hazırlanmasının yasa koyucunun görevi olduğu vurgulandı. Mevcut düzenlemelerde açık bir yasaklama hükmü bulunmadığı gerekçesiyle bir ticari faaliyetin mahkeme kararıyla genel olarak yasaklanmasının hukuken mümkün olmadığı ifade edildi.
TAG YASALLAŞTI MI?
14. Bölge Adliye Mahkemesinin Martı TAG lehine verdiği karar, uygulamanın hukuki durumu açısından önemli bir gelişme olsa da sistemin bütün yönleriyle yasal hale geldiği anlamına gelmiyor. Mahkemenin değerlendirmesi, paylaşımlı yolculuk faaliyetinin mevcut mevzuatta açıkça yasaklanmamış olması ve bir ticari faaliyetin mahkeme kararıyla genel olarak ortadan kaldırılamayacağı üzerine kuruldu. Ayrıca anayasal girişim özgürlüğü kapsamında yapılan değerlendirmeyle, bu tür faaliyetlerin yasaklanması veya belirli izinlere bağlanmasının yasa koyucu ve yetkili idari makamların yetkisinde olduğu belirtildi.
Dolayısıyla istinaf kararını, Martı TAG'ın tüm faaliyetleri bakımından koşulsuz ve kesin bir yasal güvence kazandığı şeklinde değerlendirilmemektedir. Karar, taksi odalarının açtığı haksız rekabet davasında verilen ilk derece mahkemesi kararının bozulması ve paylaşımlı yolculuk sisteminin mahkeme kararıyla genel olarak yasaklanamayacağı yönündeki hukuki değerlendirmeyi kapsamaktadır.
Mahkemenin kararında özellikle mevzuattaki düzenleme eksikliğine dikkat çekilmesi de önem taşımaktadır. Bilimsel ve teknolojik gelişmelerin kent ulaşımında yeni ihtiyaçlar meydana getirdiğini belirten mahkeme, bu ihtiyaçlara uygun yeni bir mevzuat hazırlanması gerektiğini kaydetti. Paylaşımlı yolculuk sisteminin hangi kurallar çerçevesinde yürütüleceği, hangi düzenlemelere tabi olacağı ve ilgili idari makamların bu alandaki yetkilerinin nasıl kullanılacağı konusunda yeni bir yasal düzenlemeye ihtiyaç bulunduğu belirtildi.
Bu açıdan bakıldığında karar, Martı TAG'ın haksız rekabet davasında elde ettiği önemli bir hukuki kazanım niteliğinde. Ancak uygulamanın tamamen yasal kabul edilmesi veya kullanıcıların ve sürücülerin olası bütün cezalardan muaf tutulması sonucunu doğurmamaktadır. Nitekim verilen kararın kapsamı, doğrudan taksi odalarının açtığı haksız rekabet davası ve ilk derece mahkemesinin faaliyetleri engellemeye yönelik hükmüyle ilgili.
ŞİMDİ NE OLACAK?
İstinaf mahkemesinin Martı TAG lehine verdiği kararın ardından hukuki süreçle ilgili yeni bir aşama gündeme geldi. İstanbul Taksiciler Esnaf Odası, karara itiraz ederek dosyayı Yargıtay'a taşıyacaklarını açıkladı. Bu nedenle istinaf mahkemesinin değerlendirmesi Martı TAG açısından önemli bir gelişme olsa da taraflar arasındaki hukuki mücadelenin tamamen sona erdiğini söylemek mümkün değil. Yargıtay'a yapılacağı açıklanan başvurunun ardından dosyanın nasıl bir hukuki süreçten geçeceği yakından takip edilecek.
Diğer taraftan istinaf mahkemesinin kararında yer alan mevzuat eksikliği değerlendirmesi de önümüzdeki dönemde paylaşımlı yolculuk sistemine ilişkin tartışmaların önemli başlıklarından biri olacak. Mahkeme, kent ulaşımındaki bilimsel ve teknolojik gelişmelerin ve değişen ihtiyaçların yeni bir mevzuat düzenlemesini gerekli kıldığını belirterek bu görevin yasa koyucuya ait olduğunu vurguladı. Böylece Martı TAG ve benzeri paylaşımlı yolculuk faaliyetlerinin hangi hukuki çerçevede yürütüleceği konusundaki düzenleme ihtiyacı da kararda açıkça ele alındı.
Yorumlar
Yorumlar yükleniyor…