Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu, Çanakkale Belediyesinin yabancı uyruklulara yönelik farklı nikah ücreti uygulaması hakkında resen inceleme başlattı.
TİHEK’in kararına göre, 2024 yılında belediyenin 2025 yılı ücret tarifesinde Türk vatandaşları için 2 bin 500 lira olarak belirlenen nikah kıyma ücretinin yabancı uyruklular için 25 bin lira olarak uygulanacağının duyulması üzerine inceleme başlatıldı.
Belediyeden alınan yazılı görüşte, yabancı unsurlu evliliklerde İçişleri Bakanlığınca sağlanan e-Belediye Evlendirme Modülü’nün yabancı uyrukluları kapsamaması nedeniyle evrakların konsolosluk, elçilik, valilik veya kaymakamlıklar aracılığıyla ayrıca teyit edildiği belirtildi.
Bu işlemlerin daha fazla personel, zaman ve idari kaynak gerektirdiğini savunan belediye, 2025 öncesinde nikah hizmetlerinin ücretsiz olması nedeniyle Türkiye’nin farklı illerinden yabancı uyruklularla evlenmek isteyen kişilerin yoğun başvuru yaptığını, bunun Çanakkale’de ikamet edenlerin nikah işlemlerinde aksamalara yol açtığını bildirdi.
Belediye, bu nedenle hizmet sınırları içinde ikamet eden vatandaşlara öncelik verilmesi amacıyla ücret tarifesinde değişiklik yapıldığını belirtti.
TİHEK ise incelemesinde, yabancı uyruklulara uygulanan ücret farkını haklılaştıracak ölçüde ek mali yükün somut verilerle ortaya konulamadığı sonucuna vardı.
Kurul, yabancı uyruklu kişilerden Türk vatandaşlarına uygulanan standart nikah ücretine ek ücret alınmasını, karşılaştırılabilir durumdaki kişiler arasında farklı muamele olarak değerlendirdi.
Kararda, uygulamanın ırk ve etnik köken temellerinde ayrımcılık yasağını ihlal ettiği belirtilerek Çanakkale Belediye Başkanlığına üst sınırdan 256 bin 357 lira idari para cezası uygulanmasına karar verildi.
TİHEK kararında gerekçeler
Kurul kararında, belediyenin yabancı unsurlu evliliklerde gerçekleştirdiğini belirttiği teyit işlemlerinin büyük ölçüde kısa süreli yazışmalar ile telefon veya e-posta görüşmelerinden oluştuğuna işaret edildi.
Bu işlemlerin ücret farkını haklılaştıracak ölçüde ek mali yük oluşturduğunun somut verilerle ortaya konulamadığı vurgulandı.
Kararda ayrıca yabancı uyruklulara uygulanan ücret farkının evlenme ve aile kurma hakkı kapsamında nikah hizmetine erişim bakımından orantısız bir kısıtlama oluşturduğu belirtildi.
Belediyenin ücretsiz nikah uygulamasının yerel vatandaşların işlemlerinde aksamalara yol açtığı yönündeki savunmasının da somut verilerle desteklenmediğine dikkat çekildi.
Kurul kararında şu ifadeler yer aldı:
“Çanakkale Belediye Meclisinin 2025 Mali Yılı Ücret Tarifesi ile aynı niteliği koruyarak yürürlüğe konulan 2026 Mali Yılı Ücret Tarifesinde yer alan yabancı uyruklulara uygulanmak üzere belirlenen ek nikah kıyma ücreti düzenlemesinin, evlenme ve aile kurma hakkı kapsamında nikah hizmetine erişim bakımından haklılaştırılamayan, orantısız ve makul bir gerekçeye dayanmayan farklı bir muamele oluşturduğu, bu itibarla 6701 sayılı Kanun’un 3’üncü maddesinde güvence altına alınan ayrımcılık yasağının ırk ve etnik köken temellerinde ihlal edildiği kanaatine varılmıştır.”
Yorumlar
Yorumlar yükleniyor…